Nieuwe plek voor trage vragen

leerhuis

Auteur

Secretariaat | 21 juli 2020

Komend najaar opent een nieuw initiatief zijn deuren: Tegentij wil een ‘huis van verbeelding’ zijn met een gevarieerd aanbod aan cursussen en lezingen. Met zijn literaire, politiek-maatschappelijke benadering van verhalen en tradities uit de wereld van jodendom, christendom en islam wil Tegentij een brug slaan tussen dat oude erfgoed en de geseculariseerde samenleving van vandaag.

Actuele thema’s in gesprek met oude verhalen
Verschillende theologen en andere denkers hebben de handen ineen geslagen om, met de steun van een aantal organisaties in Amsterdam, een nieuw platform van de grond te tillen. Samen willen ze een programma maken waarin maatschappelijke en persoonlijke thema’s centraal staan. Denk aan onderwerpen als migratie, racisme, de verhouding tussen jodendom, christendom en islam – en aan persoonlijke thema’s als hoop en je eigen biografie. Die thema’s worden vervolgens gespiegeld aan verhalen en denkrichtingen uit de tradities van jodendom, christendom en islam, alsook aan inzichten uit de filosofie en de theologie of aan verhalen uit de hedendaagse literatuur en film. Dit vanuit de overtuiging dat al die verhalen ook in een geseculariseerde samenleving actuele, boeiende spiegels kunnen zijn. Niet omdat ze een pasklaar antwoord bieden op hedendaagse vragen. Wel omdat ze prikkelen en mensen, soms juist door hun vreemd zijn, op een ander been kunnen zetten. De insteek zal zijn om die verhalen te benaderen als literatuur, niet als religieuze verhalen per sé: God komt aan de orde als een verhaalpersonage. Op die manier zeggen de initiatiefnemers van dit nieuwe platform ruimte te willen scheppen waarin zoveel mogelijk mensen kunnen “meelezen”: of je jezelf nou gelovig noemt, agnost of atheïst.

Beginnen bij vandaag
Bart-Jan van Gaart werkt voor de Ekklesia Amsterdam, initiatiefnemer van Tegentij: “We kiezen er nadrukkelijk voor om actuele thema’s als vertrekpunt te nemen, in plaats van het verhaal. Niet omdat dat een beter vertrekpunt is. Er huist zelfs een zeker risico in: immers, dat vertrekpunt kleurt onze blik op een verhaal en daarvan moeten we ons scherp bewust zijn. Toch kiezen we voor deze insteek, omdat we merken dat heel veel mensen niet weten waarom ze, bij wijze van spreken, Exodus zouden moeten lezen, maar wel willen nadenken over thema’s waarvoor dat boek een interessante spiegel voor zou zijn.”

Reflecteren op persoonlijke en maatschappelijke thema’s, dat gebeurt natuurlijk op meer plekken. Denk in alleen al Amsterdam aan initiatieven als de School of Life of de Vrije Academie, en waar hadden we die website ook weer van gezien in Amsterdam… Bart-Jan van Gaart: “Wij menen dat Tegentij een interessante – en belangrijke – aanvulling is op dergelijke initiatieven, omdat wij verhalen centraal stellen die zulke plekken veelal links laten liggen. Of we het leuk vinden of niet – en of we het onderkennen of niet: onze maatschappij is in die verhalen gemarineerd. Wie iets van onze samenleving in al haar schoonheid en lelijkheid wil begrijpen, kan niet om niet om ze heen. En ja, ze zijn oud, dus zal Tegentij ook nadrukkelijk ruimte maken om een begrippenkader van zulke oude literatuur te scheppen. Niet ten dienste van het verhaal op zich, maar als verheldering bij de bespreking van de vragen van vandaag.”

Deze herfst start een aanbod op locatie in Amsterdam. Daarna volgt in het voorjaar ook online aanbod. Voor meer informatie over programma, tickets en betrokken programmamakers: www.tegentij.nl

Een greep uit de programma’s voor het komend najaar:

  • Met andere woorden: poëzie en andere teksten ter bezinning
  • De wording van de islam
  • Tussen toen en straks – je biografie schrijven
  • De Leestafel: interviews met schrijvers
  • De Koran leren lezen
  • Scherper zien: over witheid en andere privileges